Spandex là gì? Các thông tin liên quan về loại vải này

Ngày xuất bản: 01/04/2023

Nhắc đến loại vải có khả năng co giãn tốt, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến vải Spandex. Đây là một loại sợi nhân tạo có độ đàn hồi rất tốt nên được ứng dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp may mặc hiện nay. Vậy vải Spandex là gì?

Nhắc đến loại vải có khả năng co giãn tốt, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến vải Spandex. Đây là một loại sợi nhân tạo có độ đàn hồi rất tốt nên được ứng dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp may mặc hiện nay. Vậy vải Spandex là gì? Chúng có ưu điểm nổi bật gì và được phân loại như thế nào? Hãy cùng Metagent khám phá qua bài thông tin dưới đây.

image

Spandex là loại vải được ứng dụng phổ biến hiện nay

Tổng quan về vải Spandex

Vải Spandex là gì? Đây là loại vải có tên gọi khác là Elastane, Lycra,... Tên gọi Lycra được sử dụng rất nhiều ở các nước như Anh, Brazil, Úc, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha,... Vải Spandex có tính chất rất nhẹ, mềm mịn và dẻo dai bởi khả năng co giãn rất tốt. Vải này thường được sử dụng để may quần áo, mang lại sự thoải mái tuyệt đối cho người dùng. 

Các sợi vải Spandex được cấu tạo từ một chuỗi Polyurethane. Dựa vào các phản ứng Diisocyanate và Polyester mà polyme sẽ được chuyển hoá thành sợi trong quá trình kéo khô. Trong đầu quá trình phát triển Spandex, người ta đã công nhận rằng loại vải này có khả năng chịu nhiệt cao nên thường kết hợp cùng với các chất liệu nhạy cảm với nhiệt như nylon và polyester.

Nhỡ đặc tính co giãn rất tốt đã khiến chất liệu này được ưa chuộng trên khắp thế giới và tồn tại cho đến ngày nay. Hiện tại, vải Spandex được sản xuất tại nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt phổ biến tại DuPont với rất nhiều nhà máy có trụ sở chính ở Hoa Kỳ. Do chi phí sản xuất cùng nhiều yếu tố ảnh hưởng khác mà hiện nay vải Spandex tập trung chủ yếu tại Trung Quốc.



 

image

Vải Spandex là chất liệu phổ biến trong lĩnh vực may mặc

Nguồn gốc và lịch sử phát triển của vải Spandex

image

Vải Spandex có nguồn gốc từ thế chiến thứ 2

Ngoài thắc mắc vải Spandex là gì thì nguồn gốc và lịch sử phát triển của loại vải này cũng rất được quan tâm. Sự phát triển của vải sợi Spandex bắt đầu từ thế chiến thứ 2. Lúc này, các nhà khoa học đang tìm kiếm một chất liệu có thể thay thế cho chất liệu cao su đang ngày càng khan hiếm trên thế giới. Các mốc thời gian cụ thể trong lịch sử phát triển của loại vải này như sau:

Năm 1940

Các chất đàn hồi polyurethane được tiến hành sản xuất lần đầu để thay thế cho cao su. Cùng khoảng thời gian này, các nhà khoa học tại Du Pont đã sản xuất ra chất polyme nylon, tuy nhiên chúng có đặc tính cứng nên các nhà khoa học buộc phải nỗ lực để có thể tạo ra một chất liệu có tính đàn hồi hơn. Cho đến khi, họ phát hiện ra các polyurethane khác lại có thể tạo thành những sợi chỉ mịn, họ đã quyết định rằng đây là một chất liệu hữu ích để tạo nên sợi nylon có thể co giãn tốt hoặc may quần áo nhẹ.

image

Phát hiện ra các polyurethane khác có thể tạo thành sợi chỉ mịn

Năm 1952

Các sợi Spandex đầu tiên chính thức được sản xuất thử nghiệm bởi nhà hóa học polymer đó là Farbenfabriken Bayer. Nhờ đó, ông đã giành được bằng sáng chế của Đức vào năm 1952. Vào đầu năm 1958, sợi Spandex chính thức được phát minh bởi nhà hoá học có tên là Shivers tại DuPont Laboratory Benger 's trong Waynesboro, Virginia. 

image

Các sợi Spandex đầu tiên được sản xuất thử nghiệm vào năm 1952

Năm 1962

Vào thời điểm này, các sợi vải Spandex được phát triển bởi các nhà khoa học tại Du Pont và Công ty Cao su Hoa Kỳ. Du Pont sử dụng tên thương hiệu là Lycra và bắt đầu sản xuất quy mô. Hiện nay, đây là đơn vị dẫn đầu trên thế giới về sản xuất sợi Lycra Spandex. Chất liệu vải này đã được công bố rộng rãi và được ứng dụng thành công trong ngành công nghiệp may mặc.

image

Năm 1962 bắt đầu sản xuất quy mô lớn

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}--> Tham khảo thêm: Quần Tây Lịch Lãm

Phân loại vải Spandex

Vải sợi Spandex được phân loại như sau:

Vải cotton spandex

Loại vải này là sự kết hợp giữa loại sợi Cotton và Spandex nên thừa hưởng những đặc tính nổi bật của cả hai. Vải Cotton Spandex có đặc điểm nổi bật đó là khả năng co giãn rất tốt, thấm hút cao, mỏng nhẹ và mềm mại. Ngoài ra, Cotton Spandex còn chống bám bụi khá tốt, rất dễ vệ sinh khi giặt giũ. Chính vì có nhiều ưu điểm nổi bật nên loại vải này được ứng dụng phổ biến để may áo thun, váy, đồ thể thao,...

image

Vải Cotton Spandex là sự kết hợp độc đáo giữa sơi Spandex và Cotton

Vải Len Spandex

Đây là loại vải kết hợp giữa len và Spandex để tăng độ bền và co giãn của vải. Chất liệu này rất mềm mại, ít có mùi hôi nên được sử dụng để sản xuất trang phục mùa đông.

image

Vải Len Spandex co giãn tốt

Vải Poly Spandex

Poly Spandex là loại vải được pha trộn giữa Polyester và Spandex với ưu điểm nổi bật đó là khả năng co giãn rất tốt, tính thẩm mỹ cao, thoáng khí. Vì vậy, chúng được sử dụng phổ biến để sản xuất áo phông, đồ dự tiệc,... 

image

Vải Poly Spandex được pha trộn giữa Polyester và Spandex

Quy trình sản xuất vải 

Chắc hẳn bạn đã nắm được thông tin Spandex là gì? Hãy cùng tìm hiểu về quy trình sản xuất vải sợi Spandex dưới đây.

Bước 1: Tạo ra prepolymer

Trước tiên, người ta sẽ tiến hành trộn hỗn hợp dung dịch macro glycol monomer di-isocyanate theo tỷ lệ 1:2 với điều kiện phản ứng có điều kiện khác để tạo ra  prepolymer.

image

Tạo ra prepolymer

Bước 2: Tạo dung dịch kéo sợi

Tiếp đến, tạo dung dịch kéo sợi bằng cách pha prepolymer để phản ứng với một lượng đi-amin tương ứng. Sau đó, sẽ pha loãng dung môi để giúp dung dịch loãng hơn, tiện cho việc xử lý ở những quy trình sau.

image

Quy trình kéo sợi vải Spandex

Bước 3: Quay sợi

Khi bắt đầu quá trình sản xuất sợi, dung dịch polyme sẽ được bơm qua một tấm kim loại đó là spinneret. Các sợi sẽ được đi qua máy quay sợi và được làm nóng bằng khí ni-tơ cùng với dung môi. Lúc này, Polymer ở thể lỏng sẽ bị phản ứng hoá học tại thành các sợi rắn.

image

Quy trình quay sợi

Bước 4: Tạo sợi spandex

Khi thoát khỏi thể bào các sợi sẽ được hình thành, các sợi rắn sẽ được gắn chặt với nhau để tạo thành một chất liệu có độ dày mong muốn. Như vậy, mỗi sợi vải thun là sự kết hợp của nhiều sợi riêng nhỏ lẻ.

image

Quy trình tạo sợi spandex

Bước 5: Xử lý sợi 

Các sợi cuối cùng sẽ được đem đi xử lý bằng hóa chất magie stearat. Đây là lớp hoàn thiện cuối cùng giúp các sợi không bị dính vào nhau để quá trình sản xuất dệt may tốt hơn. Sau đó, sợi Spandex sẽ được chuyển qua các con lăn vào một ống chỉ.

image

Quy trình xử lý sợi 

Bước 6: Kiểm tra chất lượng khi sản phẩm thu được

Thành phẩm khi hoàn thành sẽ được đưa vào bao bì để tiến hành kiểm tra và đánh giá chất lượng. Sau đó, chúng sẽ được vận chuyển đến các nhà máy sản xuất dệt may để tạo nên các sản phẩm đến tay khách hàng.

image

Quy trình sản xuất vải Spandex trải qua nhiều công đoạn

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}--> Xem thêm: Quần Khaki Nam

Ưu nhược điểm của vải Spandex 

image

Spandex có ưu nhược điểm gì?

Mỗi một loại vải đều sẽ có những đặc tính riêng nên sẽ có những ưu và nhược điểm khác nhau. Vải Spandex cũng không ngoại lệ, cụ thể như sau:

Ưu điểm của vải Spandex là gì?

Vải sợi Spandex có những đặc tính nổi bật như sau:

Khả năng đàn hồi vượt trội

Vải Spandex có khả năng co giãn rất tốt, các sợi vải có thể kéo căng hơn 500% so với chiều dài ban đầu của chúng. Vì thế, những sản phẩm được may bằng loại vải này sẽ có chất lượng và tuổi thọ cao.

Độ bền cao

Vải Spandex có độ bền rất “đáng nể” nên người sử dụng có thể thoải mái giặt máy với nhiều chế độ mà không lo sản phẩm bị xù lông hay giãn mất phom. Đây được xem là một ưu điểm vượt trội của của chất liệu vải này.

image

Spandex có độ bền tốt được ứng dụng rộng rãi

Tính chất vật lý tối ưu

Chất liệu của loại vải này nhẹ rất mềm mịn nên mang lại cảm giác êm dịu cho người dùng. Vải Spandex cũng rất dễ nhuộm màu tạo nên màu sắc đa dạng và bắt mắt.

Không bị nhăn

Chất liệu vải này có đặc tính không bị nhăn và rất mịn màng, không hề tạo xơ hay hiện tượng sợi ở trên bề mặt của vải. Vì thế, những trang phục được may bằng vải Spandex giữ được phom dáng rất tốt.

image

Vải Spandex có không bị nhăn nên giữ phom dáng rất tốt

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}--> Tham khảo: Áo Khoác Nam

Chống nước

Vải Spandex còn có tính năng vượt trội là chống nước, giúp người mặc luôn cảm giác thoải mái ngay cả trong điều kiện mưa gió. Với chất liệu này, người ta có thể được may thành nhiều trang phục khác nhau được sử dụng trong rất nhiều các tình huống trong cuộc sống.

Không gây kích ứng

Tuy là một loại vải tổng hợp nhưng Spandex lại rất ít gây kích ứng da như những chất liệu vải khác. Những sản phẩm được may bằng chất liệu này giúp người mặc luôn có cảm giác mát mẻ, dễ dàng tham gia các hoạt động thể thao kể cả ngoài trời.

image

Vải Spandex an toàn với da

Chống tĩnh điện

Không giống như các chất liệu khác như len hay một số loại vải khác thường gây cảm giác khó chịu vào mùa đông, vải Spandex có khả năng chống tĩnh điện nên mang đến sự thoải mái và không bị mất phom trong điều kiện thời tiết giá lạnh.

image

Vải Spandex có khả năng đàn hồi vượt trội cùng tính chất vật lý tối ưu

Nhược điểm của Spandex là gì?

Ngoài những ưu điểm nổi bật ở trên, vải Spandex còn một số hạn chế như sau:

Khả năng thấm hút kém

Hạn chế đầu tiên của loại vải này là khả năng thấm hút rất kém. Chính vì thế, khi sử dụng chất liệu này để may những sản phẩm tập luyện thể thao ở cường độ cao, ra nhiều mồ hôi thì người mặc sẽ cảm thấy rất nóng bức.

image

Vải Spandex thấm hút kém

Hao mòn khi sử dụng thuốc tẩy

Khi tiếp xúc với các chất tẩy rửa, nhất là những chất có độ PH cao, vải sợi Spandex sẽ rất nhanh hỏng và suy giảm về chất lượng. Vì thế, khi sử dụng các sản phẩm được sản xuất từ chất liệu này, bạn nên hạn chế tiếp xúc với các chất tẩy rửa mạnh.

Chịu nhiệt độ kém

Nhược điểm của loại vải Spandex đó là nếu gặp phải nhiệt độ cao, vải sẽ bị chảy xệ và bị biến tính. Do vậy, khi sử dụng sản phẩm được may bằng chất liệu này, bạn không nên là/ủi ở nhiệt độ cao.

image

Spandex chịu nhiệt độ kém

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}--> Xem thêm: Áo Thun Nam Metagent

Vải Spandex không thân thiện với môi trường

Vải Spandex được trích xuất từ polymer nên thải trực tiếp ra môi trường sẽ rất khó phân huỷ và gây ô nhiễm môi trường. Hiện nay, trong ngành thời trang, các chất liệu có nguồn gốc từ thiên nhiên được ưu tiên sử dụng nhiều hơn để thay thế cho những sợi vải kém thân thiện với môi trường như Spandex.

Dễ phai màu

Không giống như nhiều loại vải khác, Spandex khi tiếp xúc với chất tẩy rửa sẽ rất dễ phai màu và làm giảm độ dẻo dai của sợi vải. Đây là một hạn chế rất lớn của chất liệu này.

image

Vải Spandex dễ bị phai màu

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}-->Giày chunky sneaker là gì? Lý giải tại sao giày chunky Sneaker lại được giới trẻ yêu thích

Ứng dụng của vải Spandex

Vải sợi Spandex được sử dụng trong nhiều ngành may mặc để tạo thành nhiều loại trang phục phù hợp với những điều kiện môi trường khác nhau.Thế nhưng nhờ tận dụng tính chất vải có độ co giãn tốt nên Spandex được ưu tiên may đồ thể thao nhiều hơn. Ngoài ra, khi may đồ bơi, đồ lót hay đồ tắm, nhà sản xuất thường sử dụng các biến thể của sợi Spandex. Ở những quốc gia lạnh, người ta sẽ dùng Spandex để may quần trượt tuyết để giữ ấm, ngăn chặn gió thông qua các lỗ thoáng khi vào cơ thể.

image

Vải Spandex được ứng dụng trong lĩnh vực dệt may

Lưu ý khi mua quần áo làm từ vải spandex

Khi chọn mua những loại trang phục được làm bằng chất liệu vải Spandex bạn cần lưu ý những điều sau:

  • Nên chọn quần áo phù hợp cả khi chơi thể thao.
  • Bạn không nên chọn vải Spandex 100%.
  • Chọn đa dạng về màu sắc, thiết kế và kiểu dáng.
  • Lựa chọn size số quần áo chuẩn để mang lại cảm giác thoải mái nhất cho người dùng.
  • Bạn không nên sấy khô quần áo được làm bằng chất liệu vải Spandex.

image

Nên chọn quần áo làm từ vải Spandex có size chuẩn 

Cách giặt và bảo quản đồ dùng vải Spandex

Khi sử dụng những loại trang phục được làm bằng vải Spandex, bạn nên dùng nước ấm và chất tẩy rửa nhẹ để làm sạch. Khi phơi đồ, bạn nên phơi ở những không gian thoáng mát, có gió tự nhiên, hạn chế phơi ở những nơi có nhiệt độ cao, nắng gắt. Không nên là/ủi vải ở nhiệt độ quá cao, nên chọn nhiệt độ thấp nhất.

image

Bảo quản vải spandex dễ dàng

Kết luận

Trên đây là toàn bộ những thông tin chi tiết nhất giải đáp thắc mắc vải Spandex là gì? Hy vọng bạn đã được những thông tin hữu ích về một loại vải được ứng dụng phổ biến hiện nay.

<!--td {border: 1px solid #cccccc;}br {mso-data-placement:same-cell;}-->Supima cotton là gì? Điểm danh “list” ưu điểm vượt trội của vải

Số đo cơ thể bạn

Tìm size vừa vặn với bạn

cm
kg